EFFECTEN VAN HISTAMINE OP LUCHTWEGEN
Histamine veroorzaakt luchtwegvernauwing door:
- Bronchoconstrictie via H1 receptoren op gladde spieren.
- Oedeem van mucosa door toegenomen capillaire permeabiliteit (H1) leidend tot transsudatie van vloeistof en macromoleculen door wijde intercellulaire spleten (> 12 nm). Wellicht is er ook een bijdrage door het open gaan van tevoren niet doorstroomde capillaire netwerken.
- Stimulering van irritant receptoren, in de long leidend tot bronchoconstrictie.
- Directe stimulering van vagale (cholinergische) zenuwen, leidend tot bronchoconstrictie.
- Vagale postganglionaire bronchoconstrictie.
- Toegenomen secretie (H1) en viscositeit van mucus (H2).
Histamine wordt binnen minuten gemetaboliseerd, zodat herhaalde toediening op zichzelf niet tot cumulatieve effecten leidt. Echter, bij gebruikelijke doseringen is een effect van ingeademd histamine op de luchtwegdiameter soms nog na 70 minuten aantoonbaar. Daarom moet bij herhaalde inademing bij provocatie-onderzoek met een klein cumulatief effect rekening worden gehouden.
Histamine ontstaat door decarboxylering van histidine. Het wordt opgeslagen in gepreformeerde cytoplasmatische granules in mestcellen en basofiele granulocyten.
Mestcellen komen bij de mens voor in losmazig bindweefsel van alle organen. Zij komen vooral veel voor rondom bloed- en lymfevaten langs zenuwen, en meer overvloedig in de huid, bovenste en onderste luchtwegen, tractus digestivus en de mucosa van reproductieve organen.
Alveolair weefsel bevat tot 2% mestcellen. Zij komen vooral in het bindweefsel onder de basale membraan voor, in het lumen van de bronchus, nabij submucosale bloedvaten en klieren, bij alle spierbundels, en in de alveolaire septa.
Er zijn twee histaminereceptoren geïdentificeerd: H1 and H2. Prikkeling leidt tot de volgende reacties:
Histamine wordt door veel stoffen vrijgemaakt:
- IgE
- Complement: C3a, C4a, C5a
- Substance P, somatostatin, neurotensin
- Morfine, endorfines
- Fysische prikkels: trilling, hitte, koude, zonlicht
- ATP
- 'Histamine-releasing activities' (HRA) van lymfocyten, neutrofiele granulocyten, thrombocyten, endotheliale cellen, menselijke longmacrofagen en eosinofiele granulocyten.