FRC en luchtwegafsluiting
We hebben gezien dat de thorax en het longweefsel stijver worden tijdens de groei naar volwassenheid. Daarbij stijgt de
FRC aanzienlijk. Door deze verandering vindt er bij gezonde
jong-volwassenen ook geen luchtwegafsluiting plaats tijdens
de normale ademhaling. Vooral het in de eerste levensjaren verdwijnen
van luchtwegafsluiting tijdens de gewone ademhaling kan verklaren
waardoor de arteriële zuurstofspanning al snel volwassen
waarden bereikt.
Door verouderingsprocessen veranderen de mechanische eigenschappen
van longen en thorax. Het longvolume waarbij luchtwegafsluiting
in delen van de long optreedt komt steeds dichter bij de FRC
te liggen. Gemiddeld op 65-jarige leeftijd is er bij gezonden
die nooit hebben gerookt sprake van luchtwegafsluiting tijdens
de gewone uitademing. In liggende houding is de FRC kleiner
doordat de buikinhoud het diafragma opduwt;
dan vindt gemiddeld op 45-jarige leeftijd luchtwegafsluiting
plaats. Bij rokers is de curve in de rechter tekening flink
naar links verschoven.
De veranderingen in de mechanische eigenschappen van longen
en thorax gaan gepaard met veranderingen in de alveolaire ventilatie,
waarvan toenemend optreden van luchtwegafsluiting natuurlijk
het meest uitgesproken is. Men houdt deze veranderingen verantwoordelijk
voor de geleidelijke leeftijdsgebonden daling van de arteriële
zuurstofspanning bij de gezonde volwassene.
Conclusie
- De afnemende zuurstofspanning in arterieel bloed van de volwassene berust op geleidelijk verslechterende alveolaire ventilatie en luchtwegafsluiting in basale longgebieden, samenhangend met een slapper wordende long.
- Dit wordt versterkt in liggende houding, doordat de buikinhoud het diafragma opdrukt en dus wordt geademd bij lager longvolume.